
Gerekçe ve Amaçlar
|
Bu kampanyanın düzenlenmesindeki temel neden, kamuoyunda erken çocukluk eğitiminin öneminin yeterince fark edilmediğinin görülmesi ve sunulan hizmetlerin bu konuda yeterli yaygınlaşmayı sağlayamamış olmasıdır. Çocuğun gelişiminde ve başarısında çok önemli olduğunu bildiğimiz erken çocukluk eğitiminde okullaşma oranları Türkiye’de gelişmiş ülkelerdekinden daha düşüktür. 4-6 yaş arasındaki çocukların yalnızca %39’u, okul öncesi eğitimden yararlanabilmektedir. Ayrıca hizmetin genelde 4-6 yaş grubuna yönelik kurum merkezli olması ve bunların daha çok ülkenin gelişmiş bölgelerinde yer alması nedeniyle asıl ihtiyaç sahibi hedef kitleye ulaşılamamaktadır. Bu yaşlardaki eğitim eksikliğinin sonradan giderilmesinin neredeyse imkansız olduğu göz önünde bulundurulduğunda bu tablo gelişmiş ülkeler düzeyine yükselmeye çalışan bir ülke açısından hiç de iç açıcı değildir. Oysa, AB üyesi ülkelerinde okul öncesi eğitime başlama yaşının 3’e kadar çekilmesi konusunda hazırlıklar yapılmaktadır. Çocuklar kendi yaş grupları içinde gelişim özelliklerine uygun olarak eğitim almakta ve aileler de bu konuda onları desteklemektedir. Ülkemizde ise, temel eğitim öncesinde hiç eğitim almadan, 7 yaşında okula başlayan çocuklar, bir yılı eğitime hazırlanmak için kaybetmekte, gelişmiş ülkelerdeki yaşıtlarından daha geride hayata başlamaktadırlar. Bu nedenle, eğitime başlama yaşının 7’den öne çekilmesi toplumsal bir ihtiyaçtır ve bu konuda hem kamuoyunda bir hareket başlatmak hem de paydaşlar ile birlikte uygun politikalar geliştirmek suretiyle yetkililerin dikkatini bu konuya çekmek önemli görünmektedir. “7 Çok Geç” Kampanyası’nın nihai hedefi; çocukların eğitime başlangıcının 7 yaşa bırakılmaması, bu alanda kaliteli eğitim yapan kurumların yaygınlaştırılmasıdır. Bu amaçla çeşitli kesimlerden destek oluşturulması, eğitim politikalarında köklü bir değişikliğin yolunun açılması ve sonuçta okul öncesi eğitimin en az bir yıl zorunlu hale gelmesi hedeflenmektedir. |
Türkiye’de okul öncesi eğitimde okullaşma oranı 4-6 yaş grubunda %39'dur. Bu oran gelişmiş ülkelerle kıyaslandığında çok düşük kalmaktadır.
Erken çocukluk eğitimi alan çocukların okul başarısı ve okula devam oranları daha yüksektir.
Erken çocukluk eğitimine yapılan her 1 liralık yatırım ileride ekonomiye 7 liralık kazanç olarak geri döner.
|
Kampanyanın Ortakları
|
Kampanyanın daha etkili bir şekilde yürümesi için AÇEV eğitim alanında faaliyet gösteren aşağıda sıralanan 6 STK ile ortaklık yapmıştır. Türkiye’de ilk kez 7 sivil toplum kuruluşunun kamuoyunda okul öncesi eğitim sorunlarına dikkat çekmek ve bu konuda farkındalık yaratmak üzere bir araya gelmesi, etkin toplumsal katılım ve sivil insiyatif adına başarılı bir örnek oluşturmuştur. |
|
AÇEV, 1993 yılında kurulmuştur. Misyonu gelişen bir toplum için eğitimin şart olduğu bilinciyle, uzmanlık alanları olan erken çocukluk ve yetişkin eğitimine programları ve uygulamaları ile katkı sağlamak ve bu konuda ülke genelinde yaygın bir hizmet ağı oluşturmaktır. Bu doğrultuda AÇEV; eğitimde fırsat eşitliği ilkesinin hayata geçirilmesi, çocuk kadar, çocuğun yakın çevresinin de desteklenmesi ve eğitimin bir yaşam boyu sürekli kılınması için geliştirdiği programlar ve çeşitli faaliyetleri ile bir sivil toplum kuruluşu olarak alternatif oluşturmaya çalışmaktadır. Anne-babalara yönelik eğitimleri ile AÇEV, Türkiye'nin her köşesinde eşit eğitim fırsatı yaratmak ve hizmet verdiği kişi sayısını arttırmak amacıyla programlarının yaygınlaşması için çalışmalarını sürdürmektedir. |
![]() |
Kampanya Etkinlikleri
Erken Çocukluk Eğitimi Farkındalık Araştırması: “7 Çok Geç” Kampanyası başlamadan önce, erken çocukluk eğitiminin kamuoyundaki farkındalık düzeyini ve bireylerin bu konudaki tutum ve davranışlarını tespit etmeye yönelik bir araştırma yapılmıştır. 12 ilde 800 kişi ile görüşülerek yapılan çalışmanın sonuçları; kamuoyunda erken çocukluk eğitiminin daha çok okul öncesi eğitim olarak algılandığını, çocuklara erken çocukluk döneminde çoğunlukla annelerin baktığını ve büyük oranda bu eğitimi aldırmak istediklerini göstermiştir. Ancak araştırmaya göre; ebeveynlerin birçoğu bu eğitimi sadece okula hazırlık ve zihinsel gelişime katkısı için istemekte, bir kısmı ise bunlara ek olarak “sosyal faydayı” ön plana çıkartmaktadır.
Kampanyanın ikinci yılında ise son-test çalışması gerçekleştirilmiştir. Etki araştırmasının sonuçları; kampanyanın kamuoyunda erken çocukluk eğitiminin önemi konusundaki farkındalığı yükselttiğini 7 yaşın okula başlamak için geç olduğu mesajının aileler tarafından benimsendiğini göstermiştir. Ayrıca araştırma; okul öncesi eğitimin okulda başarıyı artırdığı ve bunun bir kurum tarafından verilmesinin önemli olduğunu mesajının kamuoyunda kabul gördüğünü de göstermektedir. Katılımcıların çoğunluğu okul öncesi eğitimin devletin görevi olduğunu, imkan olursa çocuklarını bu eğitime yollayacaklarını belirtmişlerdir.
AÇEV tarafından akademisyenlerle işbirliği içinde hazırlanan Anne Çocuk Eğitim Programı (AÇEP) Takip Araştırması ve Türkiye’de Okul Öncesi Eğitiminin Fayda Maliyet Analizi Raporu basılarak kampanyanın genel iletişimine destek olmak amacıyla kullanılmıştır.
Ayrıca, Türk Sanayici ve İş Adamları Derneği (TÜSİAD), okul öncesi eğitimle ilgili oluşturduğu komitenin çalışmaları doğrultusunda hazırlanan “Doğru Başlangıç: Türkiye’de Okul Öncesi Eğitim” Raporu’nu 1 Haziran 2005’te kamuoyuna duyurarak kampanyayı desteklemiştir.
Basın toplantısının ardından, 3 Mart 2005 tarihi itibariyle, medya kuruluşlarının verdiği destek ile kampanyaya ilişkin basın ilanlarıyla, televizyon ve radyo spotları yayınlanmaya başlamış, 2 ay boyunca yoğun bir biçimde medya platformlarında yer bulmuştur.
Ayrıca, Türkiye’de ilk kez toplumsal destek ve bilinç oluşturma temelli bir kampanyanın kendini ifade edebileceği bir platform oluşturulmuş, Açık Radyo 94.9 frekansından 2 aylık süre boyunca “7 Çok Geç” programı yayınlanmıştır. Ulusal bir televizyon kanalında (TV8), hafta içi her gün canlı olarak yayınlanan kadınlara yönelik “A’dan Z’ye” adlı programda, 15 Nisan tarihinden başlayarak 17 hafta boyunca haftada iki gün AÇEV’e yer verilmiştir. Bu programlarda, 10 dakikalık süre içerisinde, AÇEV uzmanları Vakfın programları, uygulamaları ve kampanyanın çalışmaları hakkında kamuoyuna bilgi aktarmışlardır.
2007 yılında kampanyanın ikinci dönem çalışmaları kapsamında da aileleri bilgilendirici çalışmalar yapılmış, görsel tanıtım malzemeleriyle kamuoyuna ulaşılmaya çalışılmıştır. Erken çocukluk eğitiminin neden önemli olduğunu anlatan ve okul öncesi eğitimi yaygınlaştırmak için çağrıda bulunan TV spotları ve basın ilanları hazırlanmıştır. 22 sn ve 25 sn’lik televizyon ve radyo spotları, gazete ve dergi ilanları medya kuruluşlarından alınan destek ile televizyonlarda ve gazetelerde yoğun bir şekilde yayınlanmıştır. 2005 yılından bu yana yürütülen medya çalışmaları sonucunda 534 gazete ve dergi haberi, okul öncesi eğitime ilişkin bir yazı dizisi, 245 gazete ve dergi ilanı, 141 TV haberi, 2091 TV spotu, şifreli kanallarda 7054 aile eğitim spotu ve 31 radyo spotu ücretsiz olarak yayınlanmıştır.
Kampanyanın 3. döneminin başladığı 2009 yılında da medya kuruluşlarından önemli destek alınması hedeflenmektedir. Basın mensupları ile yapılan görüşmelerde okul öncesi eğitimde gelinen nokta ve kampanyanın yeni dönem hedefleri paylaşılmaktadır.
Televizyon spotları işlemden geçirilerek sinema gösterimine uyarlanmıştır. Film şirketlerinden sağlanan destekle bu spotlar İstanbul, Ankara ve İzmir’de, 15 Nisan 2005 tarihinde başlamak üzere 3 hafta boyunca 80 sinema salonunda gösterilmiştir. 2007 yılında başlatılan kampanyanın ikinci dönem çalışmalarında ise 30 sinema salonunda daha kampanyanın yeni spotları gösterilmiştir.
Kampanya süresince 50'den fazla kuruluştan destek alınmıştır. Marks and Spencer, GAP, Gima, Filiz Makarna, Henkel, Boyut Yayıncılık, Sistem Yayıncılık, Dimes, Danone gibi özel sektör firmaları bazı ürünlerinin üzerinde 7 Çok Geç logosunu kullanmıştır.
AÇEV tarafından iş dünyası, kamu yetkilileri, fikir önderleri ve medya yetkililerini erken çocukluk eğitiminin toplumsal ve ekonomik kalkınma üzerindeki olumlu etkileri konusunda bilgilendirmek amacıyla 24 Şubat 2006 tarihinde bir konferans düzenlenmiştir. Bu konferansta yurt içinden ve dışından uzman konuşmacılar konuya dikkat çeken ve önemli bilgiler içeren sunumlar yapmışlardır. Ülkesinde eğitim uygulamaları yaptığımız ve işbirliği çalışmaları yürüttüğümüz Ürdün Kraliçesi’nin onur konuğu olarak yer aldığı konferans öncesinde, sırasında ve sonrasında STK’lara, iş dünyasına ve medyaya yönelik iletişim çalışmaları yürütülmüştür. Kanada İleri Araştırmalar Enstitüsü’nden Dr. Frasier Mustard, Amsterdam Üniversitesi’nden Prof. Jacques Van Der Gaag, Amerika Birleşik Devletleri Merkez Bankası’ndan Art Rolnick ve Dünya Bankası’ndan Mary Young konferansa konuşmacı olarak katılmak üzere Türkiye’ye gelmişlerdir. Konferansta düzenlenen panellerde Türkiye’deki üniversitelerden, iş dünyasından ve medyadan önemli konuşmacılar da bu konuya yönelik bilgiler aktarmışlardır. Konferans öncesinde Ürdün Kraliçesi AÇEV’in eğitim programlarının uygulandığı kurslara izleyici olarak katılmıştır. Medyanın çok yakından takip ettiği bu faaliyetler basın-yayın organlarında geniş şekilde yer almıştır.
|
"7 Çok Geç" Kampanyasına destek vermek amacıyla, Terakki Vakfı’nın koordinasyonunda Terakki Vakfı İlköğretim Okulu öğrencileri ile Kırmızı Balık Çocuk Evi, Süleyman Şah, Hasbahçe, Hatemoğlu Mecidiyeköy, Atatürk İlköğretim Okulları’nın ana sınıf ve ilköğretim bölümünden bir grup öğrenci “7 Çok Geç” konulu bir çizgi film hazırlamışlardır. Çizgi film oluşturmanın çocukların hayal gücünü, yaratıcılıklarını, resim ve lisan becerilerini geliştirmekte önemli katkısı olduğu gibi, proje çerçevesinde hazırlanan “7 Çok Geç” filminin kampanyanın iletişimine önemli ölçüde desteği olmuş, bu konuda basın ve yayın organlarında birçok haber yayınlanmıştır. |
![]() |
AÇEV, Milli Eğitim Bakanlığı Okul Öncesi Eğitimi Genel Müdürlüğü’nün talebi üzerine, ihtiyaçların en yoğun ancak eğitime katılımın en az olabildiği kalkınmada öncelikli Doğu ve Güneydoğu illerimizde okul öncesi eğitimin yaygınlaşması için “Beslenme Projesi”ni planlamış ve uygulamıştır. Gelişiminin en kritik olduğu okul öncesi dönemde en yoksul kesimde olan çocuklarımızın okula gittikleri hergün beslenmelerine destek olunması, ailelerin okul öncesi kurumlarına vermekte zorlandığı “kahvaltı/yemek” giderlerine katkının okullar tarafından talep edilmemesi, ücretsiz eğitim ve günlük beslenme imkanı ile ailelerin çocuklarını okul öncesi eğitimine yollamalarının teşvik edilmesi amacıyla gerçekleştirilen bu projede yapılacak beslenme desteği ile okullarda öğrenci sayısının artması ve böylece bu illerde okul öncesi eğitim oranlarının yükselmesi hedeflenmiştir.
2005-2006 eğitim öğretim yılında başlayan proje ile kalkınmada öncelikli 10 ilde (Ağrı, Bitlis, Bingöl, Diyarbakır, Erzurum, Hakkari, Mardin, Muş, Şanlıurfa ve Van) 30.000 çocuğa ulaşılarak günlük beslenme ihtiyaçları karşılanmıştır. İlk yılın sonunda okul öncesi eğitim oranlarında ortalama %17,8 oranında bir artış meydana gelmiştir.
Buna bağlı olarak Milli Eğitim Bakanlığı’nın talebi ile 2006-2007 öğretim yılında da proje gerçekleştirilmiş ve geçtiğimiz yıl dağıtım yapılan 10 ile Kars, Batman, Şırnak, Samsun, Ordu, Giresun, Çorum, Tokat, Sivas, Malatya, Kahramanmaraş ve Adıyaman da eklenerek ve toplam 21 ilde, 1.645 okulda ve yaklaşık 45.000 çocuğa kahvaltı saatlerinde sponsorların katkılarıyla beslenme (süt, kek, fındık gibi) desteği verilmiştir.
Bu kampanyaya bugüne kadar Fiba Holding, Sabancı Vakfı ve Mudo nakdi, Danone, Tetra Pak ve Fındık Tanıtım Grubu ayni katkıda bulunmuş, kurumlara yapılan duyurular sonucu Yataş firması da bir grup çocuğun beslenmesine destek olmuştur.

7 Çok Geç Web Sitesi (www.7cokgec.org)
|
Kampanyanın ilk döneminde, anne ve babalardan, okul öncesi eğitim alanında çalışan eğitimcilerden ve konuyla ilgili pek çok kişiden çeşitli sorular ve öneriler alınmıştır. Tüm bu sorular ve öneriler değerlendirilmiş, bu talepler doğrultusunda şekillendirilen bir web sitesi hazırlanmıştır. Erken çocukluk dönemi ile ilgili tüm sorulara cevap vermek, ailelerin, ve eğitimcilere zengin içerikli bir kaynak sunmak üzere www.7cokgec.org sitesi hazırlanmıştır. “7 Çok Geç” Kampanyası’nın önemli bir iletişim ayağı olan bu site erken çocukluk eğitiminin önemini ve faydasını anlatmasının yanı sıra, ebeveynleri, eğitimcileri ve her yaş kesiminden insanı bu konuda bilinçlendirmek, bilgilendirmek ve desteklemek amacıyla hazırlanmıştır. Aileler, eğitimciler, uzmanlar ve öğrenciler için güvenilir, geniş kapsamlı bir bilgi ve eğitim kaynağı olarak planlanmıştır. Çocuğun doğumundan 6 yaşına kadar olan 0-72 ay süresince sosyo-duygusal, zihinsel, bedensel ve dil alanlarındaki gelişiminin takip edilebildiği bölümlerin anne-babalar için önemli bir destek olması hedeflenmiştir. Türkiye’de ilk kez hem anne-babaları hem de bu alanda uzman eğitimcileri ortak bir alanda buluşturarak onları çocukların hayatındaki önemli işlevleri konusunda bilgilendirmektedir. Uzun vadede bir uzaktan eğitim modeli olarak planlanan site, internete ulaşabilen kesim için iyi bir kaynak oluşturmaktadır. Sitede ailelerden ve uzmanlardan gelen sorulardan biri her hafta site üzerinden cevaplanmakta ve diğer kullanıcılarla paylaşılmaktadır. Ayrıca “Anne Bebek Dergisi” ile işbirliği yapılarak her ay dergide yer alınmaktadır. Bu işbirliği doğrultusunda ayrılan sayfada siteden seçilen başlıklar kapsamında AÇEV uzmanları tarafından hazırlanan bilgiler annelerle paylaşılmaktadır. Bunun yanı sıra, çocuk doktoru, diyetisyen, diş hekimi, psikolojik danışman gibi konusunda uzman kişilerden oluşan bir grupla sitede “uzman bölümü” oluşturularak belirli periyodlarda farklı konularda yazılara yer verilmektedir. Kampanyanın yeni dönem çalışmalarına destek oluşturmak için "Görüş Panosu" ve "İmza Kampanyası" bölümleri eklenerek kamuoyundan destek almayı hedefleyen bir platform oluşturuldu. 2009 yılı tanıtım ve iletişim çalışmalarında kullanılan ilan ve spotlara erişim imkanı sağlandı ve sizlerden gelen/gelebilecek soruları kapsayan "Sık Sorulan Sorular" bölümü oluşturuldu. |